{"id":26092,"date":"2019-02-14T09:03:35","date_gmt":"2019-02-14T06:03:35","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bbyhaber.com\/bby\/?p=26092"},"modified":"2019-02-14T09:03:35","modified_gmt":"2019-02-14T06:03:35","slug":"hacettepeden-yagmaci-dergilere-karsi-karar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bbyhaber.com\/bby\/2019\/02\/14\/hacettepeden-yagmaci-dergilere-karsi-karar","title":{"rendered":"Hacettepe\u2019den ya\u011fmac\u0131 dergilere kar\u015f\u0131 karar"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>Hacettepe \u00dcniversitesi Senatosu ge\u00e7en y\u0131l\u0131n sonunda ald\u0131\u011f\u0131 bir kararla, ya\u011fmac\u0131 (predatory)<\/strong><\/span> dergilerde yap\u0131lan yay\u0131nlar\u0131n ve bu t\u00fcr dergilere verilen hizmetlerin atama ve y\u00fckseltme de\u011ferlendirilmelerinde hesaba kat\u0131lmayaca\u011f\u0131n\u0131\u00a0duyurdu<\/a><\/strong>.<\/p>\n

\u201cPredatory journal<\/strong>\u201d ifadesi son y\u0131llarda gitgide artan, bilimsel niteli\u011fi d\u00fc\u015f\u00fck, hakemlik denetimi ya \u00e7ok zay\u0131f olan ya da hi\u00e7 olmayan, g\u00f6nderilen her makaleyi para kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda basan bir akademik yay\u0131nc\u0131l\u0131k tipini tan\u0131ml\u0131yor. T\u00fcrk\u00e7e kar\u015f\u0131l\u0131k olarak ya\u011fmac\u0131, istismarc\u0131, \u015f\u00fcpheli, korsan<\/strong> gibi nitelemeler kullan\u0131l\u0131yor.<\/p>\n

Ya\u011fmac\u0131 dergileri engelleme \u00e7abas\u0131n\u0131 bir sans\u00fcr gibi d\u00fc\u015f\u00fcnmemek gerekir. Bu t\u00fcr dergileri dolduran yay\u0131nlar\u0131n neredeyse tamam\u0131 bilimsel vasf\u0131 \u00e7ok \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck, metodolojisi zay\u0131f, bilimsel literat\u00fcre katk\u0131 yapmayan, hatta intihal yaparak \u00fcretilmi\u015f makaleler veya tebli\u011fler. Bilimsel ciddiyete sahip hi\u00e7 bir dergideki edit\u00f6r\u00fcn veya hakemin onay vermeyece\u011fi karalamalar.<\/p>\n

Ya\u011fmac\u0131 dergilerin yay\u0131n hacminin artmas\u0131n\u0131n en \u00f6nemli sebeplerinden biri, ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131n \u00e7ok ve h\u0131zl\u0131 yay\u0131n yapma bask\u0131s\u0131na tabi tutulmas\u0131. E\u011fer i\u015fin ucunda akademik y\u00fckselme ve onun sonucu olan bir kazan\u00e7 varsa, k\u00f6\u015fed\u00f6n\u00fcc\u00fc bir akademisyen, kesenin a\u011fz\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131p niteliksiz yay\u0131nlar\u0131 ardarda s\u0131ralayarak bu amaca eri\u015fmeye \u00e7al\u0131\u015fabiliyor. Akademik yay\u0131n te\u015fvikleri de, beklenmedik bir yan etki olarak, bu niteliksiz yay\u0131nlar\u0131 te\u015fvik edebiliyorlar.<\/p>\n

Ya\u011fmac\u0131 dergiler ile etkisi d\u00fc\u015f\u00fck, alt s\u0131n\u0131f dergileri kar\u0131\u015ft\u0131rmamak gerekiyor. D\u00fc\u015f\u00fck etkili dergilerin yay\u0131na kabul kriterleri daha geni\u015f olabiliyor, ama yine de akademik yay\u0131n ahlak\u0131na sad\u0131k kalarak, sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir hakem denetimi ve bilimsel nitelik denetlemesi yapabiliyorlar. Ya\u011fmac\u0131 dergilerin ise tek amac\u0131 kazan\u00e7 sa\u011flamak. Mesela, bu blogda daha \u00f6nce konu etti\u011fimiz \u201cEnergy Education Science Technology<\/a>\u201d dergisi, ya\u011fmac\u0131 dergilerin T\u00fcrkiye kaynakl\u0131 iyi bilinen bir \u00f6rne\u011fidir.<\/p>\n

Hacettepe \u00dcniversitesi Senatosu, ya\u011fmac\u0131 dergilerin \u00f6zelliklerini \u015f\u00f6yle s\u0131ralam\u0131\u015f:<\/p>\n

Herhangi bir nitelikli hakemlik s\u00fcreci olmaks\u0131z\u0131n, yay\u0131nlar\u0131n \u00fccret kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda yay\u0131mland\u0131\u011f\u0131 bu t\u00fcr \u201cistismarc\u0131\u201d a\u00e7\u0131k eri\u015fimli dergi ve kitaplar\u0131n ay\u0131rt edici \u00f6zelli\u011fi yay\u0131na kabul edilen makalelerin bas\u0131m\u0131 i\u00e7in, \u00f6nceden bilgilendirme yap\u0131lmaks\u0131z\u0131n para talep edilmesidir.<\/p>\n

\u0130stismarc\u0131 dergi, kitap ve etkinliklerin di\u011fer baz\u0131 \u00f6zellikleri ise \u015fu \u015fekildedir:<\/p>\n