Kitaplar\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131 bir d\u00fcnya d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez. E\u011fitimin, bilimin, sanat\u0131n temeli kitaba dayan\u0131r. \u0130nsanlar i\u00e7in bu kadar de\u011ferli olan kitaplar k\u00fct\u00fcphanelerde korunur ve ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131n, \u00f6\u011frencilerin, t\u00fcm insanlar\u0131n hizmetine sunulur. Ku\u015fkusuz \u00e7o\u011fu ki\u015finin kendi evinde kitapl\u0131\u011f\u0131 vard\u0131r ama buradan sadece kendisi ve yak\u0131nlar\u0131, tan\u0131d\u0131klar\u0131 yararlanabilir. Oysa k\u00fct\u00fcphanelerden \u00e7ok geni\u015f kitlelerin yararlanma olana\u011f\u0131 vard\u0131r. \u00dcstelik b\u00f6yle bir \u00f6zel kitapl\u0131\u011fa sahip olan kimsenin de k\u00fct\u00fcphanelere gereksinimi vard\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00f6zel bir kitapl\u0131k asla k\u00fct\u00fcphanelerin zenginli\u011fine eri\u015femez.<\/p>\n
G\u00fcn\u00fcm\u00fczde uygarl\u0131k \u00e7ok geli\u015fmi\u015ftir. Radyo, televizyon, bilgisayar, internet gibi ileti\u015fim ve bilgilenme ara\u00e7lar\u0131 \u00e7ok geli\u015fmi\u015ftir. Ne kadar geli\u015fse, yayg\u0131nla\u015fsa da bunlar\u0131n hi\u00e7birisi kitab\u0131n yerini tutamaz. Zaten d\u00fcnyan\u0131n en geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerinde kitaba, k\u00fct\u00fcphaneye olan ilginin azalmamas\u0131, hatta artmas\u0131 bunun kan\u0131t\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Bu ger\u00e7e\u011fin bilincindeki T\u00fcrk K\u00fct\u00fcphaneciler Derne\u011fi’nin giri\u015fimleriyle 1964’ten bu yana Mart ay\u0131n\u0131n son pazartesi ba\u015flayan haftas\u0131 “K\u00fct\u00fcphane haftas\u0131 “olarak de\u011ferlendirilmektedir. Hafta boyunca okullarda, g\u00f6rsel ve yaz\u0131l\u0131 bas\u0131nda k\u00fct\u00fcphanelerin \u00f6nemi anlat\u0131l\u0131r. Bu konuya halk\u0131n dikkati \u00e7ekilir. K\u00fct\u00fcphaneler hakk\u0131nda bilgi verilir. Haftan\u0131n amac\u0131 \u00f6\u011frencilerde okuma al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve zevkini geli\u015ftirmek, kitap sevgisini art\u0131rmak, \u00f6\u011frencilerin kitaplardan daha \u00e7ok yararlanmalar\u0131n\u0131 sa\u011flamakt\u0131r.<\/p>\n
T\u00fcrklerde K\u00fct\u00fcphane<\/strong><\/p>\n T\u00fcrklerde ilk kez Orta Asya’da Uygurlar\u0131n bir k\u00fct\u00fcphane olu\u015fturdu\u011fu bilinmektedir. Karaho\u00e7a ve Turfan kaz\u0131lar\u0131nda da 30 bin kadar yazma ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. T\u00fcrklerin \u0130slam dinini kabul ettikten sonra kurduklar\u0131 ilk devlet olan Gaznelilerde Gazneli Mahmut’un b\u00fcy\u00fck saray k\u00fct\u00fcphanesi \u00fcnl\u00fcyd\u00fc.<\/p>\n B\u00fcy\u00fck Sel\u00e7uklular d\u00f6neminde ba\u015fkent Merv’de cami i\u00e7inde yer alan Aziziye ve Kemaliye k\u00fct\u00fcphaneleri, Medrese-i Amidiye i\u00e7indeki Medrese ve Hatuniye k\u00fct\u00fcphaneleri gibi 10 tane k\u00fct\u00fcphane kuruldu.Nizam\u00fclm\u00fclk’\u00fcn Ba\u011fdat ve Ni\u015fapur’da a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 Nizamiye medreselerinin k\u00fct\u00fcphanelerindeki de\u011ferli yazma koleksiyonlar g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar korundu. Anadolu Sel\u00e7uklular\u0131nda k\u00fct\u00fcphaneler daha \u00e7ok Konya’da toplanm\u0131\u015ft\u0131. Altun Aban\u0131n \u0130plik\u00e7i Medresesi’nde kurdu\u011fu iki k\u00fct\u00fcphanenin i\u015fleyi\u015f d\u00fczenini 1201 tarihli vakfiyesinde anlatm\u0131\u015ft\u0131. Bir\u00e7ok \u0130slam bilgininin yararland\u0131\u011f\u0131 Sadreddin Konevi K\u00fct\u00fcphanesi’ nden de 61 tane yazma g\u00fcn\u00fcm\u00fcze ula\u015ft\u0131.<\/p>\n Osmanl\u0131larda genellikle bir medrese b\u00fcnyesinde yer alan k\u00fct\u00fcphanelerin ilki Osman Bey d\u00f6neminde \u0130znik’te, ikincisi Lala \u015eahin Pa\u015fa taraf\u0131ndan Bursa’da kuruldu. \u0130stanbul’un al\u0131n\u0131\u015f\u0131ndan sonra kentteki ilk medrese Ayasofya yak\u0131nlar\u0131nda a\u00e7\u0131ld\u0131. Bu medresenin k\u00fct\u00fcphanesi de 1464’te kuruldu. Bunu Zeyrek Camisi’ndeki, Ey\u00fcp Sultan ve Fatih k\u00fclliyelerindeki medrese ve k\u00fct\u00fcphaneler izledi. Ey\u00fcpsultan Camisi’ndeki k\u00fct\u00fcphane halka a\u00e7\u0131k ilk vak\u0131f k\u00fct\u00fcphanesiydi. \u0130stanbul’dan ba\u015fka Amasya’da, Edirne’de, Bursa’da, Ta\u015fk\u00f6pr\u00fc’de, Yozgat’ta, Manisa’da ve Trabzon’da medrese k\u00fct\u00fcphaneleri kuruldu.<\/p>\n Osmanl\u0131larda ikinci bir k\u00fct\u00fcphane t\u00fcr\u00fc cami k\u00fct\u00fcphaneleriydi. Yazma kitaplar caminin bir k\u00f6\u015fesindeki birka\u00e7 dolapta ya da ayr\u0131 bir odada korunurdu. Daha \u00e7ok hadis, akaid, f\u0131k\u0131h konular\u0131ndaki yap\u0131tlardan ve Kuran’lardan olu\u015fan bu koleksiyonlar herkesin yararlanmas\u0131na a\u00e7\u0131k bulundurulurdu.Osmanl\u0131 d\u00f6neminde tekke k\u00fct\u00fcphaneleri de yayg\u0131nd\u0131. Bunlarda daha \u00e7ok tasavvufa ili\u015fkin dinsel yap\u0131tlar bulunurdu.1. Mehmed (\u00c7elebi) d\u00f6neminde ba\u015flayan saray k\u00fct\u00fcphanesi kurma gelene\u011fi 2. Mehmed’in (Fatih) h\u00fck\u00fcmdarl\u0131\u011f\u0131nda da s\u00fcrd\u00fc. \u00dcnl\u00fc bilgin Molla L\u00fctfi, 2. Mehmed’in \u00f6zel k\u00fct\u00fcphanecisi oimu\u015ftu. Saray\u0131n k\u00fct\u00fcphanesi 3. Ahmed ve 2. Abd\u00fclhamid d\u00f6nemlerinde \u00e7ok zenginle\u015fti.<\/p>\n Osmanl\u0131larda uleman\u0131n ileri gelenleri de pek \u00e7ok vak\u0131f k\u00fct\u00fcphanesi kurmu\u015ftu. Bunlar\u0131n en k\u00fc\u00e7\u00fck ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 bile d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclerek haz\u0131rlanm\u0131\u015f i\u00e7 y\u00f6netmelikleri vard\u0131r. Vak\u0131f k\u00fct\u00fcphanelerinin ilki 1661’de K\u00f6pr\u00fcl\u00fc Faz\u0131l Ahmet Pa\u015fa’n\u0131n kurdu\u011fu K\u00f6pr\u00fcl\u00fc K\u00fct\u00fcphanesi’ydi.1869’da \u00e7\u0131kar\u0131lan Maarif-i Umumiye Nizamnamesi’yle k\u00fct\u00fcphanelerin denetimi Maarif Nezareti’ne verildi. B\u00f6ylece k\u00fct\u00fcphaneler ilk kez devletin e\u011fitim politikas\u0131 i\u00e7inde ele al\u0131nm\u0131\u015f oluyordu.1882’de ilk b\u00fcy\u00fck devlet k\u00fct\u00fcphanesi olan K\u00fct\u00fcphane-i Umum-i Osmani a\u00e7\u0131ld\u0131.<\/p>\n 1912’de \u0130zmir ve Kayseri’de, 1917’de Eski\u015fehir ve Konya’da, 1918’de Diyarbak\u0131r’da, 1920’de Bursa’da Milli K\u00fct\u00fcphane ad\u0131yla yeni k\u00fct\u00fcphaneler kuruldu.1934’te \u00e7\u0131kar\u0131lan 2527 say\u0131l\u0131 yasa T\u00fcrkiye’de bas\u0131lan her yap\u0131ttan be\u015f n\u00fcshan\u0131n Ankara \u0130l Halk K\u00fct\u00fcphanesi’nde ve \u0130stanbul \u00dcniversitesi K\u00fct\u00fcphanesi’nde toplanmas\u0131 h\u00fckm\u00fcn\u00fc getirdi. 1976’da \u00e7\u0131kar\u0131lan bir yasayla TBMM K\u00fct\u00fcphanesi de bu k\u00fct\u00fcphaneler aras\u0131na kat\u0131ld\u0131. Adnan \u00d6t\u00fcken’in giri\u015fimiyle 16 A\u011fustos 1948’de Ankara’da Milli K\u00fct\u00fcphane a\u00e7\u0131ld\u0131.<\/p>\n Devletin \u00f6zel olarak kurdu\u011fu k\u00fct\u00fcphane say\u0131s\u0131 1987’de 72’ye ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde etkinlik g\u00f6steren toplam k\u00fct\u00fcphane say\u0131s\u0131 812’dir. Bunlardaki toplam kitap say\u0131s\u0131 ise yakla\u015f\u0131k 6,5 milyondur. \u00c7e\u015fitli illerdeki halk ve \u00e7ocuk k\u00fct\u00fcphaneleri, K\u00fclt\u00fcr Bakanl\u0131\u011f\u0131 K\u00fct\u00fcphaneler ve Yay\u0131mlar Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn y\u00f6netimindedir.<\/p>\n T\u00fcrkiye’deki k\u00fct\u00fcphanelerin \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc olu\u015fturan \u00fcniversite k\u00fct\u00fcphaneleri ise olduk\u00e7a plans\u0131z bir \u00f6rg\u00fctlenme ve geli\u015fme g\u00f6stermi\u015ftir. En \u00f6nemli \u00fcniversite merkez k\u00fct\u00fcphaneleri \u0130stanbul Teknik \u00dcniversitesi, Ankara \u00dcniversitesi Siyasal Bilgiler Fak\u00fcltesi, Bo\u011fazi\u00e7i \u00dcniversitesi ve \u0130stanbul \u00dcniversitesi’ninkilerdir. T\u00fcrkiye’de h\u0131zl\u0131 geli\u015fme g\u00f6steren ba\u015fka bir k\u00fct\u00fcphane t\u00fcr\u00fc de banka, fabrika, \u015firket, yay\u0131n ve meslek kurulu\u015flar\u0131n\u0131n \u00f6zel ara\u015ft\u0131rma k\u00fct\u00fcphaneleridir<\/p>\n K\u00fct\u00fcphane haftas\u0131 \u015fiirleri<\/strong><\/em><\/p>\n Eski bir k\u00fct\u00fcphane<\/strong><\/p>\n \u0130p gibi dizilmi\u015f s\u0131ra ile, Kitaplar a\u011flar olmu\u015f senlerce, K\u00fct\u00fcphaneden ald\u0131\u011f\u0131m bir kitap, K\u00fct\u00fcphane <\/strong><\/p>\n Bir yap\u0131ya konmayan ta\u015flar\u0131 ben ta\u015f saymam K\u00fct\u00fcphane haftas\u0131yla ilgili g\u00fczel s\u00f6zler<\/em><\/strong><\/p>\n * Bir insan\u0131n de\u011feri, kitaplar\u0131na e\u015fittir. (H.Spencer)<\/p>\n * \u0130yi se\u00e7ilmi\u015f kitaplar\u0131 okumak, ge\u00e7mi\u015f y\u00fczy\u0131llar\u0131n se\u00e7kin zekalar\u0131yla \u00f6nceden d\u00fczenlenmi\u015f bir konu\u015fmaya kat\u0131lmak gibidir. (Descartes)<\/p>\n * Bug\u00fcn\u00fcn ger\u00e7ek \u00fcniversitesi bir kitapl\u0131kt\u0131r. (Cariyle)<\/p>\n * Kitap, imbikten s\u00fcz\u00fclm\u00fc\u015f hayatt\u0131r. (Orhan Burian)<\/p>\n * Kitaplar, akl\u0131n tedavi yerleridir. (Didorus Siculus)<\/p>\n * Bir kitapl\u0131k, bir cezaevi kapat\u0131r. (Seneca)<\/p>\n * Kitapl\u0131k kurmak, tap\u0131nak yapmak kadar kutsald\u0131r. (Victor Hugo)<\/p>\n * Kitapl\u0131\u011f\u0131m\u0131 ba\u015fkalar\u0131ndan ald\u0131\u011f\u0131m kitaplarla kurdum. (Anatole France)<\/p>\n * Kitaplar ya\u015fad\u0131k\u00e7a “ge\u00e7mi\u015f” diye bir\u015fey olmayacakt\u0131r. (Bulver Lytton)<\/p>\n * Kitaplar d\u00fc\u015f\u00fcncenin mezarlar\u0131d\u0131r. (Longfellow)<\/p>\n * \u00d6d\u00fcn\u00e7 verilmi\u015f kitaplar ya kaybolur ya da par\u00e7alanm\u0131\u015f olarak geri d\u00f6ner. (\u0130spanyol atas\u00f6z\u00fc)<\/p>\n * Milletleri ilerleten ve y\u00fckselten, zengin kitapl\u0131klard\u0131r. (H.Flecher)<\/p>\n * \u00c7a\u011f\u0131m\u0131zda iyi se\u00e7ilmi\u015f bir kitap koleksiyonu, ger\u00e7ek bir \u00fcniversite \u00f6\u011frenimi demektir. (Ovidius)<\/p>\n * Okul i\u00e7in her \u015fey yapabilirsiniz, e\u011fer okulun bir kitapl\u0131\u011f\u0131 yoksa,hi\u00e7bir \u015fey yapmam\u0131\u015f olursunuz. (Juley Ferry)<\/p>\n * Bilgin unutmu\u015f, kitap unutmam\u0131\u015f.<\/p>\n * Kitap en iyi dosttur.<\/p>\n * K\u00fct\u00fcphaneler k\u00fclt\u00fcr evleridir.<\/p>\n * Ger\u00e7ek bilgi kaynaklar\u0131m\u0131z k\u00fct\u00fcphanelerimizdir.<\/p>\n * G\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn ger\u00e7ek \u00fcniversiteleri, zengin k\u00fct\u00fcphanelerdir.<\/p>\n * Bir okul i\u00e7in her \u015feyi yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnebilirsiniz. E\u011fer okulunuzun bir k\u00fct\u00fcphanesi yoksa, hi\u00e7bir \u015fey yapm\u0131\u015f say\u0131lmazs\u0131n\u0131z.<\/p>\n * Paray\u0131 kasa, bilgileri k\u00fct\u00fcphane saklar.<\/p>\n * Her k\u00fct\u00fcphane bir cezaevi kapat\u0131r.<\/p>\n * Hi\u00e7bir gemi, bizi bir kitap kadar uzaklara g\u00f6t\u00fcremez.<\/p>\n * Kitaps\u0131z ya\u015famak, k\u00f6r, sa\u011f\u0131r, dilsiz ya\u015famakt\u0131r.<\/p>\n * \u0130nsanlar \u00f6l\u00fcr, kitaplar \u00f6lmez.<\/p>\n * Kitaplar hi\u00e7 aldatmayan dostlar\u0131m\u0131zd\u0131r.<\/p>\n * Kitap akl\u0131n ilac\u0131d\u0131r.<\/p>\n * Kitab\u0131 dolaba de\u011fil, kafana koy.<\/p>\n * Uygarl\u0131k yap\u0131s\u0131n\u0131n temeli kitapt\u0131r.<\/p>\n * Bilen unutur, kitaplar unutmaz.<\/p>\n * En eski kitaplar bile onlar\u0131 okumam\u0131\u015f ki\u015filer i\u00e7in yenidir.<\/p>\n * Hi\u00e7bir e\u011flence okumak gibi ucuz, hi\u00e7bir zevk de okumak kadar kal\u0131c\u0131 olamaz.<\/p>\n * Beden e\u011fitimi v\u00fccut i\u00e7in ne ise, okumakta beyin i\u00e7in odur.<\/p>\n * Bir insan\u0131n de\u011feri okudu\u011fu kitaplara e\u015fittir.<\/p>\n
\nRenk, renk ayr\u0131lm\u0131\u015f ama nafile,
\nTozlanm\u0131\u015f, y\u0131llarca bak\u0131lmam\u0131\u015f sayfalar\u0131yla,
\nEski bir k\u00fct\u00fcphane.<\/p>\n
\nTabiki i\u00e7indeki hecelerde,
\nEl s\u00fcr\u00fclmemi\u015f g\u00fcnd\u00fcz ve gecelerce,
\nEski bir k\u00fct\u00fcphane.<\/p>\n
\nTozunu sildim, elmas gibi \u0131\u015f\u0131ldayan sayfalar,
\nBir ka\u00e7 c\u00fcmle okudu\u011fum yapraklar,
\n\u00d6ns\u00f6z\u00fcnde bir c\u00fcmle,
\n”Kitap ruhun g\u0131das\u0131d\u0131r” diye
\nKitap okuyun sizlerde,
\nSevdi\u011finize en g\u00fczel hediye.<\/p>\n
\nKitaba e\u011filmeyen ba\u015flar\u0131 ben ba\u015f saymam
\nOkumadan yazmadan ge\u00e7en \u00f6mr\u00fc ya\u015f saymam.
\n\u00c7ok okuyan \u00e7ok bilir yar\u0131n\u0131 parlak olur
\nOkuyan\u0131n yar\u0131n\u0131 aln\u0131 gibi ak olur.
\nKitaplar gelece\u011fin \u0131\u015f\u0131kl\u0131 bir yoludur
\nKitaplar y\u00fckseli\u015fin kanad\u0131d\u0131r koludur
\nEvrenden habersizdir kitaps\u0131z kalan insan.
\n\u00c7ok okuyan \u00e7ok bilir yar\u0131n\u0131 parlak olur
\nOkuyan\u0131n yar\u0131n\u0131 aln\u0131 gibi ak olur.
\n\u00c7\u00f6lde kalan yolcular bulutlara tas tutar
\nBilimle beslenmeyen inan\u0131\u015flar pas tutar
\nYavrusu okumayan uluslar yas tutar.
\n\u00c7ok okuyan \u00e7ok bilir yar\u0131n\u0131 parlak olur
\nOkuyan\u0131n yar\u0131n\u0131 aln\u0131 gibi ak olur.<\/p>\n